12 de setembro de 2017

O templo funerario da raíña Hatshepsut

O templo funerario da raíña Hatshepsut.

Cinco séculos despois da construción do templo de Mentuhotep, a raíña Hatshepsut da XVIII dinastía (Imperio Novo) decidiu construír outro hipoxeo na mesma paraxe. O arquitecto Senenmut foi o encargado do proxecto. A construción resultante foi tan armoniosa que o edificio se comparou
cos templos gregos helenos. Destaca, especialmente, a simetría das proporcións e a equilibrada integración de cada unha das partes do conxunto arquitectónico.

O edificio distribúese en terrazas graduadas de tres alturas, unidas por ramplas que se estenden en profundidade cara ao interior das rocas. A organización do conxunto funerario mantén a serie básica de templo do val, calzada ascendente, templo funerario e capela fúnebre escavada na roca.

Desde o val ascéndese ao templo funerario por unha calzada, flanqueada de esfinxes co rostro da raíña en pedra arenisca de pequeno tamaño. Ao chegar ao templo, a serie prolóngase con estatuas maiores de granito vermello. O final da calzada desembocaba nun recinto con dous estanques, desde onde comeza unha rampla sobre un pórtico de alicerces que dá acceso ao nivel superior. A segunda terraza é un gran cadrado que ten dous dos seus lados porticados con columnas.

No lateral norte, porticado con columnas protodóricas, hai unha capela dedicada ao deus Anubis, o da cabeza de chacal, que penetra na roca.

A gran superficie desta chaira utilizábase como parada na procesión que cada ano traía de visita ao deus Amón desde o templo de Karnak, na outra beira do río. No outro extremo da terraza hai un santuario de teitume abovedado dedicado á deusa Hathor (tamén escavado na roca) e con acceso directo desde a chaira principal por unha rampla. No interior do santuario hai varias cámaras e dúas salas hipóstilas con alicerces rematados con capiteis que representan o rostro da deusa Hathor (con forma humana e cabeza de vaca). Outra rampla conduce ata a terceira e última terraza, onde se alza unha parede cunha fileira de estatuas policromas, que combinan a forma corporal do deus Osiris co rostro da raíña Hatshepsut. Desde a fileira de estatuas accédese a un patio interior que alberga en dous dos seus lados pequenos santuarios; a continuación, xa na profundidade do zócalo rochoso, están localizadas as capelas funerarias da raíña Hatshepsut e tamén do seu pai o faraón Tuthmosis I.

O reto que expuña a construción era conxugar o escenario impoñente da montaña cun edificio armonioso. A arquitectura había de ser sumamente audaz para non quedar empequenecida baixo os volumes esmagadores do cantil rochoso. A combinación de espazos arquitectónicos con formas escultóricas foi unha verdadeira novidade.

O resultado final imbrica todos os elementos de maneira tan eficaz, que nin a arquitectura sobreponse á escultura, nin esta ofusca a pureza das estruturas construtivas. Ambas compleméntanse, pois, ao formar unha soa unidade.

O conxunto é exemplar pola sabia articulación do espazo; tamén se trata dun conxunto único no contexto do Imperio Novo, xa que as formas colosais imporíanse ao longo deste período e non se volvería a realizar unha proposta similar. O templo da raíña Hatshepsut non era pois, propiamente, unha tumba. Tuthmosis I inaugurou o costume de enterrar aos faraóns no Val dos Reis, que constitúe unha garganta natural, oculta no outro lado de Deir-o-Bahari. Foi a necrópole real durante todo o Imperio Novo, con cámaras escavadas na roca.

Nela acháronse os sarcófagos cos corpos de Hatshepsut e o seu pai, en cámaras ocultas ben disimuladas. Esta garganta natural penétrase no val, onde un macizo triangular coroa o conxunto montañoso, outorgándolle o simbolismo piramidal.

Ningún comentario:

Publicar un comentario