1 de xaneiro

Aninovo

En xaneiro, sete lobos polo carreiro.
~ ~ ~ ~ ~
En moitas partes de Galicia crese que os primeiros días do ano indican como será o resto do ano. As sortes son os primeiros doce días do mes de xaneiro e prognostican que vai acontecer durante cada mes do ano. Así, o tempo que fai o día 1 será o tempo que fará en xaneiro, o do día 2 corresponderá a febreiro, etc. As resortes son os doce días seguintes, do 13 ó 24, e serven para ratificar ou contradicir ó prognóstico que anunciaron as sortes. Hai quen di que hai que fiarse máis do que din as resortes.
~ ~ ~ ~ ~
A lúa de xaneiro, chamada lúa morta, é a mellor para matalo porco. A lúa crecente seguinte será a adecuada para salgalo se se quere que medre a carne na artesa. Nunca debe matarse con lúa chea porque o touciño se aluaría. Do mesmo xeito, durante a lúa morta de xaneiro non se deben poda-las viñas.
~ ~ ~ ~ ~
Efemérides:

46 a. C.: comeza a funcionar o calendario iuliano.

193: o emperador Cómodo é declarado inimigo de Roma polo Senado romano.
404: en Roma ten lugar a última competición coñecida entre gladiadores.
630: o profeta Mahoma diríxese á Meca co seu exército, e capturaraa sen derramar sangue.
1501: data que tradicionalmente consideramos como o final dos libros impresos chamados incunables.
1502: Américo Vespucio descobre a baía de Guanabara, onde logo fundaríase Río de Janeiro.
1504: entrada triunfal do exército español en Gaeta, co que remata a guerra por Nápoles entre as coroas francesas e hispanas.
1644: en Francia aparece a primeira publicación de Jean-Baptiste Poquelin na que firma baixo o alcume de Molière.
1818: Mary Shelley publica a súa novela Frankenstein, ou o Prometeo moderno.
1820: O tenente coronel Rafael del Riego érguese contra o absolutismo nas Cabezas de San Juán, (Sevilla), e proclama a Constitución de 1812.
1850: En España instáurase un novo sistema de correo con selos adhesivos.

Comentario do 1 de nadal de 1914

1863: Nace Pierre de Coubertin, pedagogo e historiador francés, promotor dos Xogos Olímpicos da era moderna.
1867: o químico sueco Alfred Nobel obtén por primeira vez dinamita de maneira industrial.
1879: Nace William Fox, produtor de cinema estadounidense de orixe húngara, fundador da Fox Filme Corporation, antecesora da 20th Century Fox.
1892: Ábrese Ellis Island, o máis famoso centro de inmigración dos Estados Unidos.
1899: O exército español entrega a illa de Cuba a Estados Unidos, que asumiu o seu goberno durante tres anos.
1916: Sae a revista mensual Suevia en Buenos Aires. Os contidos eran noticias galegas con críticas á situación social do país.
1943: No marco da Segunda Guerra Mundial, finaliza a longa batalla de Guadalcanal, coa vitoria dos estadounidenses sobre os xaponeses.
1944: Franco négase a recoñecer a república fascista de Salò, constituída por Mussolini.
1944: Erwin Rommel é nomeado subcomandante en xefe do grupo de exércitos en Francia.
1952: Javier de Borbón Parma autoproclamase rei ante un grupo de carlistas.
1959: En Cuba triunfa a rebelión socialista. O ditador Fulgencio Batista refuxiase nos Estados Unidos.
1965: Nace a segunda canle de Radiotelevisión española, a cal era coñecido historicamente por "o UHF", "A Segunda Cadea" ou "Cadea II" e nos 80 como TVE-2. Actualmente coñéceselle como a dúas.
Permítese en España a lectura directa do Evanxeo e as epístolas nas linguas vernáculas.
1996: Na noitevella celébrase o primeiro Torneo de Aninovo de Xadrez, xerme das Xornadas Lúdicas de Nadal de Palaestra.
~ ~ ~ ~ ~
Vivir na terra é caro, pero iso inclúe unha viaxe gratis ao redor do sol todos os anos.
~ ~ ~ ~ ~

31 de decembro

A un tempo non pode ser o gastar e mailo ter, nin que luza o sol na eira sin que chova no Nadal.
~ ~ ~ ~ ~
Noitevella.
En España e algúns outros países latinoamericanos despídese o ano co costume para comer doce uvas acompañando ás doce badaladas da medianoite do día 31 de decembro. En Italia teñen por costume cear lentellas co fin de ter un ano próspero.
En Xapón as festas de fin de ano duran 15 días e toman unha tradicional sopa de fideos, visitan o templo budista e beben sake. En Holanda comen uns doces chamados kerstkransjes.
En Ecuador e Perú,Colombia tense por costume fabricar uns xigantescos bonecos de trapo, madeira e/ou cartón, representando a calquera personaxe de moda (actores, músicos, políticos, personaxes de televisión, etc.) que son queimados á medianoite do 31, e así recibir o novo ano entre abrazos, bicos e bos desexos. Daquela a celebración continúa con grandes bailes e comida tradicional nas súas casas.
~ ~ ~ ~ ~
Efemérides:
192: Morre Cómodo, emperador romano (asasinado).
335: Morre Silvestre I, papa.
406: Vándalos, suevos e alanos cruzan o Rin, empezando a invasión da Galia.
1704: Na illa de Tenerife (Illas Canarias), erupciona o volcán Teide.
1784: En España, Carlos III establece a pena de galeira para reforzar a loita contra os piratas.
1869: Nace Henri Matisse, pintor francés.
1908: Nace Simon Wiesenthal, arquitecto austríaco e "cazador" de nazis.
1914: Nace José Manuel Lara, editor español.

Nova do 31 de nadal de 1913

1917: Nace José María Gironella, novelista español.
1936: Morre Miguel de Unamuno, escritor español.
1941: Nace Alex Ferguson, adestrador británico de fútbol.
1948: Nace Donna Summer, cantante estadounidense.
1999: EE. UU. entrega a administración da Canle de Panamá á República de Panamá.
2001: Nos 12 primeiros países da zona euro saen de circulación as antigas moedas nacionais.
~ ~ ~ ~ ~
Hai persoas tan falsas que deberían ter unha tatuaxe na fronte: "MADE IN CHINA".
~ ~ ~ ~ ~

30 de decembro

Se treboa por santo Tomás, inda o inverno está por marchar.
~ ~ ~ ~ ~
Efemérides:
39: Nace Tito, emperador romano.
1419: na Rochelle (Francia), as tropas de Castela vencen aos ingleses.
1808: Morre José Moñino, político español.
1865: Nace Rudyard Kipling, escritor británico, Premio Nobel de Literatura
1870: Morre Juan Prim, militar e político español.
1884: Nace Hideki Tojo, Primeiro Ministro do Xapón durante a Segunda Guerra Mundial (1948)
1916: Asasinado Grigori Rasputin a mando da familia real rusa, para por fin á súa influencia sobre a tsarina Alexandra.
1941: na India Majatma Gandhi dimite da presidencia do Partido do Congreso Nacional Indio.
1952: Nace Jesús Ferrero, escritor español.
1953: en EE. UU. a empresa RCA saca á venda o primeiro televisor cor NTSC (1175 dólares cada un).
1972: na guerra do Vietnam os EE.UU suspenden os duros bombardeos ao Vietnam do Norte.
1973: Israel e o Vaticano establecen relacións diplomáticas.
2004: Morre Agustín Sixto Seco, médico galego.
2006: en Bagdad (Iraq), Saddam Husein é executado na forca.
2007: Morre Xaime Quesada Porto, artista galego.
2010: Morre Bobby Farrell, cantante neerlandés de Boney M.
~ ~ ~ ~ ~

Nova do 30 de nadal de 1913

Ri e o mundo rirá contigo; chora e chorarás só. 
Eli Wilcox.
~ ~ ~ ~ ~

29 de dembro de 2025

Un mes antes, e outro dispois de Navidá, é inverno de verdá.
~ ~ ~ ~ ~
Día internacional da diversidade biolóxica.
~ ~ ~ ~ ~
Santoral: San David, Santo Tomás Beckett.
~ ~ ~ ~ ~
Efemérides:
1170: Tomás Becket, arcebispo de Canterbury, é asasinado por catro cabaleiros e por encomenda de Enrique II de Inglaterra.
1788: Nace Tomás de Zumalacárregui, xeneral na Primeira Guerra Carlista.
1800: Nace Charles Goodyear, inventor estadounidense.

1845: Estados Unidos anexiónase o estado mexicano de Texas (cumprindo a doutrina do destino manifesto).
1850: Nace Tomás Bretón, compositor español.
1874: En Sagunto, o xeneral Arsenio Martínez-Campos Antón efectúa un pronunciamento e declara a restauración da monarquía borbónica en España.
1891: Thomas Alva Edison patenta a radio
1926: Morre Rainer María Rilke, escritor austriaco.
1981: Julio Iglesias Puga, pai do cantante Julio Iglesias é secuestrado por un comando de ETA.

Nova do 29 de nadal de 1913

1987: O cosmonauta soviético Yuri Romanenko toma terra a bordo da nave Soyuz TM-3, no deserto de Kazajistán, tras permanecer 327 días no espazo e converterse no home que soportou máis tempo a ingravidez espacial.
2005: A Selección galega gaña o seu partido contra Uruguai por 3-2 no estadio de San Lázaro.
~ ~ ~ ~ ~
Se non queres ser desgraciado trata ás catástrofes como a molestias, pero de ningunha maneira ás molestias como a catástrofes. 
Andre Maurois.
~ ~ ~ ~ ~

28 de decembro de 2025

No Nadal inverno a fartar.
~ ~ ~ ~ ~
É o Día dos Santos Inocentes.
~ ~ ~ ~ ~
Efemérides:
1065: Conságrase en Londres a abadía de Westminster.
1609: Filipe III decreta a expulsión dos mouriscos de Valencia. A orde foi proposta polo seu ministro de Estado, Andrés de Prada, natural de Valdeorras.
1819: Morre en Madrid o galego Juan José Caamaño y Pardo, marqués de Figueroa.
1827: Nace en Ferrol Manuel Aguirre, conde de Tejada, que ocupou numerosos cargos no Goberno e recibiu o Toisón de Ouro.
1836: España asina un tratado de paz, amizade e recoñecemento de independencia con México.
1852: Nace Leonardo Torres Quevedo, enxeñeiro e inventor español.
1856: Nace Woodrow Wilson, presidente estadounidense, premio Nobel da Paz en 1919.
1872: Nace Pío Baroja, novelista español.
1874: en Sagunto, Arsenio Martínez Campos proclama a Alfonso XII.
1879: Nace Armando Cotarelo Valledor, erudito, escritor en lingua galega.
1895: Os irmáns Louis e Auguste Lumière ofrecen a primeira exhibición pública da súa cinematógrafo.
1895: Wilhelm Röntgen presenta en Wurzburgo a súa primeira comunicación sobre os Raios X.

Anuncio do 28 de nadal de 1913

1899: Nace Edgar Neville, escritor e diplomático español.
1905: Nace Antón Fraguas Fraguas, historiador e antropólogo galego (m. 1999)
1922: en Valladolid estréase a comedia da coruñesa Pardo Bazán El becerro de metal.
1956: en España morren seis persoas ao descarrilar o expreso Madrid-Coruña.
1959: Nace Ana Torroja, cantante española (Mecano).
1972: en Berlín, o esqueleto descuberto durante unhas escavacións é identificado como o de Martin Bormann (lugartenente de Adolf Hitler).
1978: en España aparece publicada no BOE a nova Constitución.
1982: en España, o Congreso dos Deputados nomea defensor do pobo a Joaquín Ruiz-Giménez.
1984: en España entra en vigor a Lei de Obxección de Conciencia.

Comentario do 28 de decembro de 1914

1993: en España, o Banco de España intervén ao banco Banesto (baixo a dirección de Mario Conde).
1995: en España acaba a serie televisiva Farmacia de Guardia, cun 63% de cota de pantalla e 11.527.000 espectadores, converténdose na serie máis vista da televisión nese país.
2007: Morre Xosé Cuíña, político español.
2010: en España, desaparece CNN+.
2013: Celébrase no MUNCYT o II Torneo de Nadal de Xadrez.
~ ~ ~ ~ ~
Vale máis saber algo acerca de todo que sabelo todo acerca dunha soa cousa. 
Pascal.
~ ~ ~ ~ ~

27 de decembro de 2025

Mentres Deus non é nacido nada é crecido.
~ ~ ~ ~ ~
Efemérides:
1571: Nace Johannes Kepler, astrónomo alemán descubridor das leis do movemento dos planetas.
1586: Nace Francisco de Moncada, político e escritor español.
1703: Portugal e Inglaterra asinan o Tratado de Methuen polo que os viños portugueses conseguen a súa posición de monopolio no mercado británico.
1763: Tratado de París, polo que os británicos devolven Manila aos españois.
1806: Nace Ramón Cabrera, militar carlista español.
1822: Nace Louis Pasteur, químico francés.
1831: en Inglaterra, Charles Darwin parte no bergantín Beagle cara a América do Sur; esta viaxe permitiralle demostrar a súa famosa teoría sobre a evolución.
1870: en Madrid, o xeneral Juan Prim é vítima dun atentado. Alcanzado por varios disparos, morreu tres días despois.
1923: Morre Gustave Eiffel, enxeñeiro francés.
1934: Persia comeza a denominarse Irán, por disposición do seu goberno.
1943: Nace Joan Manuel Serrat, cantautor español.
1945: créase o Fondo Monetario Internacional.
1968: Volve á Terra o Apollo 8 logo de dar dez voltas arredor da Lúa.
1998: Morre Ricardo Tormo, motociclista español.

Nova do 27 de nadal de 1914

2007: Morre Benazir Bhutto, política e primeira ministra paquistaní.
2010: Morre Luís Mariñas, xornalista e presentador de televisión coruñés.
~ ~ ~ ~ ~

Verdadeira mestra da vida non hai máis que unha, a experiencia; e ten escola aberta para todos. 
Pedro Salinas.
~ ~ ~ ~ ~

Nova do 27 de nadal de 1913

26 de decembro de 2025

Dios nacido, días crecidos.
~ ~ ~ ~ ~
Santoral: Santo Estevo, lapidado ás portas de Xerusalén ó pouco da resurrección de Cristo.
~ ~ ~ ~ ~
Efemérides:
268: Morre San Dionisio, papa católico (259-268).
1491: Os Reis Católicos reconquistan Almería, que fora tomada polas tropas de Al-Zagal.
1713: Filipe V de España asina un Real Decreto, redactado por Jean Orry, que divide España en 21 provincias con fins administrativos e tributarios.
1764: Morre Frei Benito Jerónimo Feijoo (P. Feijoo), escritor galego.
1863: Aplícase por vez primeira a electricidade en Europa co alumeado dos faros costeiros do cabo de La Heve (Francia).
1884: España anuncia ás potencias estranxeiras que ten baixo o seu protectorado a costa occidental de África comprendida entre os cabos Bojador e Branco, territorio comunmente denominado Sahara Occidental.
1891: Nace Henry Miller, escritor estadounidense.
1893: Nace Mao Zedong, político chinés.
1898: Os Curie descubren o radio.
1904: Nace Alejo Carpentier, escritor e musicólogo cubano.
1906: Nace Imperio Argentina, actriz e cantante arxentino-española.
1941: Winston Churchill é nomeado primeiro ministro británico. Ante o avance xaponés, Manila é declarada cidade aberta e é abandonada polo Goberno filipino. Os británicos toman Bengasi infrinxiendo unha forte derrota ás forzas italo-xermanas de Rommel.
1953: Realízase en París o primeiro transplante de ril dun doante vivo baixo a dirección do cirurxián francés Jean Hamburger.
1959: Morre Pierre de Gaulle, político francés.
1979: Tropas da Unión Soviética invaden Afganistán.
1989: Morre Samuel Beckett, poeta, novelista e dramaturgo irlandés.
1990: O soviético Gari Kaspárov retén o título de Campión do Mundo de Xadrez.
2000: A estación espacial Mir perde contacto co centro de control durante máis de 20 horas.
2002: Irán prohibe as lapidacións para mellorar a súa imaxe internacional.
2003: Un gran terremoto na cidade iraniana de Bam mata unhas 43.000 persoas.
2004: Unha cadea de maremotos, provocados por un terremoto de magnitude 9 preto de Sumatra afectan, principalmente, a Indonesia, Sri Lanka, India e Tailandia. En todo o índico contabilízanse máis de 230.000 mortos mentres que miles de persoas seguen desaparecidas.
2006: Morre Gerald Ford, político e presidente estadounidense.
2009: Morre Yves Rocher, empresario francés.
~ ~ ~ ~ ~
A poesía é pintura dos oídos, como a pintura poesía dos ollos. 
Lope de Vega.
~ ~ ~ ~ ~