INTELIXENCIAS UNIDAS
En «As nosas Ferramentas Intelixentes», mencionei a posibilidade de que os robots puidesen chegar a ser tan intelixentes que, eventualmente, chegarían a remplazarnos.
Suxería, cun certo toque de cinismo, que en virtude da reputación humana unha substitución deste tipo podería ter o seu lado bo. Desde entón, estes han ir rapidamente facéndose máis e máis importantes en todas as ramas da industria e, no entanto o seu comportamento elemental (se os asimilamos aos parámetros con que habitualmente mídese a intelixencia humana), o seu avance é rápido e continuado.
Talvez sexa entón o momento apropiado de revisar os nosos conceptos do tema dos robots (ou computadores, que despois de todo son en realidade os mecanismos impulsores dos robots), e cuxa tendencia é ir remplazándonos. O resultado, por suposto, depende do grao de «intelixencia» que os computadores paulatinamente vaian logrando e de se mesmo, co correr do tempo, non lograrán un grao tal de perfeccionamento que na súa comparación coa nosa vísemosnos reducidos a simples animais de compañía no mellor dos casos ou a simples insectos no peor. Unha concepción deste tipo implicaría que a intelixencia é algo simple que pode medirse ao nivel da escala dunha regra ou dun termómetro (ou a unha simple escala de coeficiente intelectual) e logo expresada meramente cun número. Se o valor media de intelixencia humana foi establecido coa unidade 100, axiña que se obteña unha puntuación superior a esta por parte dun computador comezariamos a ter problemas.
É realmente apropiada esta maneira de medir a intelixencia, conserva esta escala o valor asignado até agora? É razoable pensar que deben de existir distintas sutís variedades de avaliar a intelixencia, de discernir distintas clases da mesma. Supoño que require intelixencia o escribir un ensaio, seleccionar as palabras correctas e colocalas nunha adecuada disposición.
Tamén supoño que se necesita da intelixencia para estudar mecanismos técnicos complexos, apreciar como funcionan e como é posible melloralos, e obviamente ter a capacidade para reparalos no caso de que estes deixasen de funcionar. Con respecto ao feito de escribir, a miña intelixencia é francamente elevada, pero no que se refire a arranxar cousas a miña intelixencia é en extremo pobre. Aclarémonos pois: que son, un xenio ou un imbécil? A resposta é simple: nin o uno nin o outro. Son bo para un determinado número de cousas e malo para outras. E isto cúmprese no caso de cada un de nós.
Supoñamos entón que nos pomos a pensar acerca de ambos os tipos de intelixencias, a humana, e a propia dos computadores. O cerebro humano está basicamente constituído por proteínas e acedos nucleicos, foi o produto de máis de tres mil millóns de anos de avances e retrocesos na historia da
evolución, o resultado foi o grao actual de desenvolvemento a través dunha lenta e continuada adaptación. Con todo, os computadores foron construídos principalmente de metal e de fluxos continuos de electróns, o seu actual desenvolvemento non é máis que o resultado de corenta anos dun esforzo tenaz e deliberado dos humanos. O obtido foi o produto dos nosos desexos de cumprir coa necesidade de ter dispositivos o máis eficientes posibles para mellorar a calidade da vida humana. Se entre os propios humanos existen tantas variedades e matices respecto ao concepto de intelixencia, non é seica
lóxico pensar que a intelixencia destes terá que diferir en gran medida da «intelixencia» dos computadores, tendo en consideración as orixes tan dispares de ambas, da completa diferenza de materiais que as compoñen e do diferente impulso creativo que as orixinou?
Ao parecer, os computadores, aínda que comparativamente simples e elementais, globalmente considerados teñen para determinados tipos de traballos un excepcional comportamento. Posúen unha gran capacidade de memoria, o acceso á mesma é practicamente instantáneo e sen ningunha posibilidade de erro, igualmente demostran unha incomparable capacidade para realizar operacións
matemáticas sen a máis mínima mostra de fatiga ou risco de erro. Se estas aptitudes considerámolas como unha forma de intelixencia, xa na actualidade os computadores atoparíanse moi por encima da nosa parcela de intelixencia respecto destas capacidades mencionadas. Por mor desta abafadora superioridade nestes temas, actualmente somos moi conscientes, de que, por exemplo, no caso do noso control dos procesos económicos, sexannos tan imprescindibles, que seria impensable prescindir do seu traballo sen o risco seguro de caer nun completo colapso económico a nivel mundial.
Pero considerando que esta concreta habilidade do computador non é unha medida completa do que se considera intelixencia, senón que mesmo a consideramos pobre en extremo, non importa a velocidade nin o abafador da súa eficiencia, non pasamos de apreciar estas características (moi valiosas nos aspectos mencionados) máis aló da que apreciamos nunha regra de cálculo especializada. Respecto ao valor que os humanos realmente apreciamos no termo intelixencia, esta adoita ser en concreto a capacidade de apreciar os problemas como un todo unido e homoxéneo, a capacidade de captar as solucións coa axuda da intuición e da penetración psicolóxica, de apreciar a aparición de novos vínculos entre as cousas, o captar conceptos. Seremos seica capaces de programar un computador con estas características? Moi probablemente non. Non temos nin a máis mínima idea de como podria chegar a facerse unha cousa asi.
O que si resulta razoable é considerar que os computadores, irán mellorando (probablemente en gran medida) nas valiosas habilidades que actualmente posúen, e que os humanos (grazas ao aumento dos coñecementos e á comprensión de como opera o cerebro achegados polos continuos avances da
enxeñaría xenética), poderemos mellorar a nosa capacidade de apreciar os problemas máis globalmente aínda. Cada variedade de intelixencia ten as súas vantaxes.
A combinación da humana coa dos computadores, coordina e elimina as súas propias limitacións, logrando unha mellora xeral, grazas á unión das súas diferentes capacidades, moito máis rapidamente que tentándoo de maneira individual. Non será un caso de competencia entre unha e outras neglixencias, nin en absoluto unha substitución, será o complemento de ambas traballando xuntas máis
eficientemente que por separado, adecuándose sempre ás leis da Natureza.
